Khám phá những lễ hội phá hủy kiệu thần Mikoshi tại Nhật Bản: Nghi thức kỳ lạ tôn vinh thần linh

Trong các lễ hội truyền thống Nhật Bản, hình ảnh những chiếc kiệu thần Mikoshi – ngôi đền di động chở linh hồn các vị thần – được rước qua các con phố trong tiếng trống, tiếng sáo và sự hò reo của đám đông luôn để lại ấn tượng sâu sắc. Tuy nhiên, tại một số vùng đất của xứ sở mặt trời mọc, Mikoshi không chỉ được rước một cách trang trọng mà còn bị ném xuống sông, vùi vào lửa, hay thả trượt xuống dốc núi. Những hành động này, thay vì bị xem là bất kính, lại mang ý nghĩa thiêng liêng, thể hiện lòng thành kính và sự cuồng nhiệt dành cho thần linh. Dựa trên những phản hồi thực tế từ du khách và người dân địa phương trên các nền tảng như Tripadvisor, Reddit, và các blog du lịch Nhật Bản, bài viết này sẽ đưa bạn vào hành trình khám phá ba lễ hội độc đáo: Abare ở Ishikawa, Ohoshi ở Kumamoto, và Iba no Sakakudashi ở Shiga.

Lễ hội Abare – Niềm vui bùng nổ ở Ushitsu, Ishikawa

Mỗi đầu tháng 7, thị trấn nhỏ Ushitsu trên bán đảo Noto, tỉnh Ishikawa, bừng tỉnh trong không khí sôi động của Lễ hội Abare, được nhiều người mô tả là một trong những lễ hội “điên cuồng” nhất Nhật Bản. Theo người dân địa phương, lễ hội bắt nguồn từ thế kỷ 17, khi dịch bệnh hoành hành và người dân cầu nguyện thần Susanoo tại đền Yasaka (nay ở Kyoto). Sau khi dịch bệnh qua đi, họ bắt đầu tổ chức Abare để cảm tạ thần linh, với những chiếc đèn lồng Kiriko khổng lồ và Mikoshi là tâm điểm.

Một du khách người Mỹ, Alex, chia sẻ trên Tripadvisor: “Tôi đến Ushitsu vào tháng 7 năm ngoái và bị choáng ngợp bởi Lễ hội Abare. Đêm đầu tiên, những chiếc Kiriko cao hơn 7 mét được rước quanh thị trấn, ánh sáng từ đèn lồng hòa với lửa trại tạo nên khung cảnh như trong phim. Trẻ em đánh trống taiko trên Kiriko, tiếng trống vang dội làm tôi nổi da gà!” Một người dân địa phương, anh Hiroshi, kể thêm: “Chúng tôi khiêng Kiriko quanh đống lửa lớn. Trẻ em trong làng được chọn để ngồi trên Kiriko, vừa đánh trống vừa thổi sáo. Đó là niềm tự hào của cả gia đình.”

Đêm thứ hai là thời điểm Mikoshi của thần Susanoo được rước qua các khu dân cư để xua đuổi tà khí. Sau đó, trong sự phấn khích tột độ, những người đàn ông ném Mikoshi xuống sông, kéo qua lửa hoặc vùi vào tro. Một du khách Nhật Bản, chị Yumi, viết trên blog cá nhân: “Nhìn Mikoshi bị ném xuống nước và cháy xém trong lửa, tôi ban đầu hơi sốc, nhưng người dân giải thích rằng họ làm vậy để thần Susanoo cảm nhận được năng lượng của mọi người. Tôi thấy rất đặc biệt.” Sau lễ hội, Mikoshi thường bị hỏng nặng, nhưng anh Hiroshi chia sẻ: “Chúng tôi sửa lại từng chi tiết của kiệu, dù tốn thời gian. Đó là cách chúng tôi thể hiện lòng kính trọng.”

• Địa điểm: Ushitsu, thị trấn Noto, quận Housu, tỉnh Ishikawa

• Thời gian: Đầu tháng 7

• Phản hồi nổi bật: Không khí cuồng nhiệt, Mikoshi bị ném xuống sông và vùi vào lửa, Kiriko rực rỡ, trẻ em đánh trống trên đèn lồng.

Lễ hội Ohoshi – Tiễn thần với lòng thành ở Kumamoto

Tại các thị trấn Mashiki, Kikuyo và Nishihara thuộc tỉnh Kumamoto, Lễ hội Ohoshi của đền Tsumori là một nghi thức đầy cảm xúc, nơi Mikoshi được ném xuống đất để tiễn thần Ohoshi. Mỗi năm, 12 khu phố luân phiên xây dựng một ngôi đền tạm gọi là Okariya để đón thần về cư ngụ trong một năm. Hành trình rước Mikoshi từ đền Tsumori đến Okariya mới là tâm điểm của lễ hội.

Chị Sakura, một du khách từ Tokyo, chia sẻ trên Reddit: “Tôi tham gia Lễ hội Ohoshi vào tháng 10 năm 2024. Khi Mikoshi được rước qua các cánh đồng, những người đàn ông ném kiệu xuống đất nhiều lần. Vị tư tế hét ‘Mada, mada!’ (Chưa được!) cho đến khi kiệu bị hỏng khá nhiều. Lúc đó, ông mới nói ‘Kore made!’ (Đủ rồi!). Tôi cảm nhận được sự tận tụy của người dân.” Một người dân địa phương, ông Taro, giải thích: “Chúng tôi ném Mikoshi để thể hiện lòng tiếc nuối khi phải chia tay thần Ohoshi. Kiệu càng hỏng, chúng tôi càng tin rằng thần linh sẽ vui vẻ và ban phước lành.”

Theo truyền thuyết, thần Ohoshi từng ghé thăm 12 ngôi làng mỗi hai năm một lần. Việc ném Mikoshi tượng trưng cho nỗi buồn của dân làng khi chia tay thần linh, đồng thời là cách để làm thần vui. Chị Sakura kể thêm: “Sau lễ hội, tôi thấy người dân tỉ mỉ sửa chữa Mikoshi. Khu phố nhận thần về sẽ trả chi phí sửa, như một phần trách nhiệm thiêng liêng.” Một du khách khác, anh Mark từ Úc, viết trên Tripadvisor: “Lễ hội Ohoshi không chỉ là nghi thức, mà còn là dịp để cả cộng đồng quây quần. Tôi được mời ăn bánh mochi và nghe kể về lịch sử của thần Ohoshi – thật ấm áp.”

• Địa điểm: Thị trấn Mashiki, Kikuyo và Nishihara, tỉnh Kumamoto

• Thời gian: Cuối tháng 10

• Phản hồi nổi bật: Ném Mikoshi xuống đất và cánh đồng, không khí cảm xúc khi tiễn thần, cộng đồng gắn kết qua việc sửa chữa kiệu.

Lễ hội Iba no Sakakudashi – Thử thách trưởng thành ở Shiga

Tại thị trấn Iba, thành phố Higashiomi, tỉnh Shiga, Lễ hội Iba no Sakakudashi mang đến một trải nghiệm độc đáo khi Mikoshi nặng hơn 500kg được thả trượt xuống sườn núi Kinugasa. Đây là nghi thức chung của ba ngôi đền: Sanposan, Boko, và Ohama, đồng thời là dịp để các thiếu niên chứng minh lòng dũng cảm.

Một du khách Hàn Quốc, chị Ji-eun, chia sẻ trên blog du lịch: “Tôi đến Iba vào tháng 5 năm 2024 và chứng kiến Mikoshi trượt xuống dốc núi. Hai cậu bé 15 tuổi ngồi trên kiệu, mặt hơi căng thẳng nhưng đầy quyết tâm. Khi kiệu xuống đến cổng Torii, cả đám đông vỗ tay reo hò. Tôi cảm nhận được niềm tự hào của cộng đồng.” Một người dân địa phương, bà Keiko, kể: “Những thiếu niên được chọn ngồi trên Mikoshi thường rất hồi hộp. Khi kiệu trượt xuống an toàn, đó là dấu mốc trưởng thành của chúng. Gia đình nào có con tham gia đều rất xúc động.”

Quá trình thả Mikoshi xuống dốc nghiêng 60 độ được kiểm soát bởi những người đàn ông kéo dây thừng, đảm bảo an toàn cho cả kiệu và các thiếu niên. Anh Kenji, một tình nguyện viên tham gia kéo kiệu, chia sẻ: “Việc kéo dây thừng rất nặng, nhưng chúng tôi phải tập trung để bảo vệ bọn trẻ. Khi Mikoshi xuống đến nơi, cảm giác như cả làng cùng thở phào.” Dù Mikoshi có thể bị trầy xước, nó được bảo quản cẩn thận để tái sử dụng, thể hiện sự tôn kính với thần linh.

• Địa điểm: Đền Sanposan, Iba-cho, thành phố Higashiomi, tỉnh Shiga

• Thời gian: Đầu tháng 5

• Phản hồi nổi bật: Mikoshi trượt xuống dốc với thiếu niên ngồi trên, nghi thức trưởng thành, sự đoàn kết của cộng đồng trong việc kéo kiệu.

Ý nghĩa thực tế của việc “phá hủy” Mikoshi

Theo những người dân địa phương, việc ném, vùi hoặc thả Mikoshi trong các lễ hội này không phải là hành động phá hoại mà là cách để thể hiện năng lượng và lòng thành kính với thần linh. Một người dân ở Ushitsu giải thích: “Thần Susanoo thích sự mạnh mẽ, nên chúng tôi tạo ra không khí cuồng nhiệt để làm ngài vui.” Tương tự, ở Kumamoto, ông Taro cho biết: “Ném Mikoshi là cách chúng tôi nói lời tạm biệt với thần Ohoshi, nhưng cũng là lời hứa sẽ đón ngài trở lại.”

Du khách như chị Ji-eun nhận xét: “Ban đầu, tôi nghĩ việc phá kiệu là kỳ lạ, nhưng sau khi nghe người dân giải thích, tôi hiểu rằng đó là một phần của văn hóa Thần đạo. Họ làm mọi thứ với lòng tôn kính.” Mikoshi sau lễ hội được sửa chữa cẩn thận, thể hiện trách nhiệm của cộng đồng trong việc duy trì truyền thống.

Cảm nhận văn hóa Nhật Bản qua lễ hội Mikoshi

Lễ hội Abare, Ohoshi và Iba no Sakakudashi không chỉ là những nghi thức tôn giáo mà còn là cơ hội để du khách và người dân địa phương cùng hòa mình vào tinh thần cộng đồng, sự cuồng nhiệt và lòng thành kính. Từ ánh lửa rực rỡ ở Ishikawa, nỗi buồn chia ly ở Kumamoto, đến lòng dũng cảm ở Shiga, mỗi lễ hội là một câu chuyện sống động về văn hóa Nhật Bản.

Nếu bạn có cơ hội, hãy đến trải nghiệm những lễ hội này để cảm nhận sự đặc biệt qua từng khoảnh khắc. Bạn đã từng tham gia một lễ hội Nhật Bản nào chưa? Hãy chia sẻ câu chuyện của bạn trong phần bình luận, hoặc lên kế hoạch ghé thăm qua các nguồn như Japan Travel hoặc Ishikawa Travel để biết thêm chi tiết về lịch trình và vé tham quan!